Thập tín

Thập tín là mười cấp bậc “tín tâm” được xem là chặng khởi đầu trên con đường tu chứng của hàng Bồ tát, theo cách trình bày của một số kinh luận Đại thừa (như hệ thống các quả vị trong Kinh Hoa Nghiêm, Kinh Lăng Nghiêm). Đây là giai đoạn người tu xây dựng lòng tin vững chắc, kiên cố nơi Tam bảo và lý nhân quả, làm nền cho các địa vị cao hơn.

Gốc từ: “Thập” (十) là mười, “tín” (信) là lòng tin. “Thập tín” nghĩa là mười phẩm chất, mười bậc của tín tâm khi nó được nuôi dưỡng cho đến chỗ kiên định, không thoái chuyển.

Trong lộ trình năm mươi hai quả vị Bồ tát thường được kể (thập tín, thập trụ, thập hạnh, thập hồi hướng, thập địa, đẳng giác, diệu giác), thập tín đứng đầu. Mười bậc gồm các tâm như tín tâm, niệm tâm, tinh tấn tâm, định tâm, tuệ tâm, hộ pháp tâm, hồi hướng tâm, giới tâm, nguyện tâm… Tên gọi cụ thể có thể khác nhau đôi chút giữa các bản. Điểm chung là: lòng tin được tôi luyện qua niệm, tấn, định, tuệ cho đến khi thành “bất thoái”.

Ví dụ: Như xây nhà phải đắp móng trước, người tu Bồ tát đạo cần củng cố tín căn vững chắc rồi mới mong đi xa; tín mà hời hợt thì dễ lui sụt khi gặp nghịch cảnh.

Dễ nhầm: “Tín” ở đây không phải tin mù quáng. Đó là lòng tin có trí tuệ và thực nghiệm soi sáng (tín đi cùng tuệ), được kiểm chứng qua tu tập, khác với đức tin cảm tính không suy xét.