Da Xá (con trưởng giả)
Pāli: Yasa · Sanskrit: Yaśas
Một thanh niên giàu có thành Ba-la-nại, trở thành người tại gia đầu tiên xin theo Phật xuất gia.
Da Xá là con của một vị trưởng giả giàu sang ở thành Ba-la-nại (Vārāṇasī). Tương truyền chàng sống trong nhung lụa nhưng một đêm chợt cảm thấy chán ngán cảnh hưởng lạc, rời nhà đi lang thang và gặp Đức Phật ở vườn Lộc Uyển. Sau khi nghe pháp, chàng xin xuất gia và sớm chứng quả A-la-hán, trở thành một trong những đệ tử đầu tiên của Tăng đoàn sơ khởi.
Gốc từ: Pāli Yasa, Sanskrit Yaśas nghĩa là “danh tiếng, vinh quang”; phiên âm Hán–Việt là Da Xá (耶舍).
Vị trí lịch sử của Da Xá rất đáng chú ý: sau năm anh em Kiều Trần Như — nhóm đệ tử đầu tiên vốn là các đạo sĩ tu khổ hạnh — Da Xá là vị cư sĩ trẻ tuổi đầu tiên từ giới quý tộc giàu có gia nhập Tăng đoàn. Nhờ ông, cha mẹ và người vợ cũ trở thành những cận sự nam, cận sự nữ quy y Tam Bảo vào hàng sớm nhất, và nhiều người bạn của ông cũng lần lượt xuất gia, nâng số vị A-la-hán buổi đầu lên đáng kể.
Ví dụ: Câu nói Đức Phật đón Da Xá — “Nơi đây không có khổ não, hãy lại đây” — thường được nhắc như hình ảnh giáo pháp mở rộng cửa cho người đang mê mỏi tìm lối thoát.
Dễ nhầm: Da Xá con trưởng giả ở Ba-la-nại khác với những nhân vật cùng tên Yasa trong sử liệu về sau, chẳng hạn vị trưởng lão liên quan đến kỳ kết tập kinh điển lần thứ hai.