Thập trọng giới

Thập trọng giới là mười giới trọng (giới nặng) trong Bồ tát giới theo Kinh Phạm Võng, được Phật giáo Đại thừa Đông Á coi là nền tảng của giới thể Bồ tát. Mười giới gồm: không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không bán rượu, không nói lỗi của hàng tứ chúng, không tự khen mình chê người, không bỏn xẻn (tiếc của pháp), không sân hận không nhận sám hối, và không hủy báng Tam bảo.

Gốc từ: “Thập” là mười, “trọng” là nặng; đây là những điều cấm trọng yếu, đối lập với các “khinh giới” (giới nhẹ) cũng được liệt kê trong cùng bản kinh.

Khác với giới Thanh văn vốn nhấn mạnh việc ngăn ác nơi hành vi cá nhân, giới Bồ tát đặt nặng tâm lợi tha; nhiều điều như “tự khen chê người”, “bỏn xẻn pháp”, “sân không nhận sám hối” cho thấy giới này soi vào động cơ và lòng từ bi. Người thọ giới phát Bồ đề tâm rồi nguyện hành trì.

Ví dụ: Một vị giảng pháp tiếc rẻ không truyền dạy giáo lý cho người thật tâm cầu học, đó là phạm vào giới bỏn xẻn pháp.

Dễ nhầm: Thập trọng giới của Bồ tát (theo Phạm Võng) khác với “thập thiện” hay “thập giới” của Sa-di; tên gần giống nhưng nội dung và đối tượng thọ trì khác nhau.