Thập đại nguyện Phổ Hiền
Mười hạnh nguyện lớn của Bồ tát Phổ Hiền, được xem là khuôn mẫu trọn vẹn cho người tu hạnh Bồ tát.
Thập đại nguyện Phổ Hiền là mười hạnh nguyện lớn của Bồ tát Phổ Hiền, được trình bày trong phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện của Kinh Hoa Nghiêm. Mười nguyện gồm: (1) lễ kính chư Phật, (2) xưng tán Như Lai, (3) rộng tu cúng dường, (4) sám hối nghiệp chướng, (5) tùy hỷ công đức, (6) thỉnh chuyển pháp luân, (7) thỉnh Phật trụ thế, (8) thường theo học Phật, (9) hằng thuận chúng sinh, và (10) đem tất cả công đức hồi hướng cho hết thảy.
Gốc từ: “Phổ Hiền” (Samantabhadra) nghĩa là “khắp tất cả đều hiền thiện, tốt lành” — biểu trưng cho hạnh (thực hành), đối lại với Bồ tát Văn Thù biểu trưng cho trí tuệ.
Mười nguyện này được tôn trọng như bản đồ tu tập viên mãn của Đại thừa, vì bao quát đủ cả lòng kính tin, sám hối, hành thiện, phục vụ chúng sinh và hồi hướng. Điểm đặc sắc là mỗi nguyện đều mở rộng đến vô cùng tận: lễ kính, cúng dường, sám hối… không giới hạn ở một đối tượng hay một thời điểm, mà trải khắp tất cả chư Phật và chúng sinh trong mọi thời gian, không gian.
Ví dụ: Nguyện “hằng thuận chúng sinh” được ví: phục vụ chúng sinh như con thảo phụng dưỡng cha mẹ, như người chăm cội cây để cây trổ hoa kết trái Phật quả — chăm chúng sinh chính là chăm gốc của giác ngộ.
Dễ nhầm: Có người hiểu “nguyện” ở đây như lời cầu xin điều ước. Thực ra mỗi nguyện là một hạnh thực hành phải tự mình làm và làm không ngừng, không phải lời khấn mong chờ tha lực ban cho.