Hoa Nghiêm tông
Một tông phái Phật giáo Đại thừa ở Trung Hoa, lấy Kinh Hoa Nghiêm làm nền tảng và nêu lên cái nhìn về thế giới trong đó vạn vật dung thông, không ngăn ngại nhau.
Hoa Nghiêm tông là một trong các tông phái lớn của Phật giáo Đại thừa Trung Hoa, y cứ vào bộ Kinh Hoa Nghiêm (Avataṃsaka). Tông này được kiện toàn qua các vị tổ như Đỗ Thuận, Trí Nghiễm và đặc biệt là Pháp Tạng (Hiền Thủ), nên còn được gọi là Hiền Thủ tông.
Gốc từ: “Hoa Nghiêm” dịch ý từ Avataṃsaka, hình ảnh tràng hoa rực rỡ trang nghiêm, ví cho muôn hạnh và muôn đức trang điểm cho quả vị Phật.
Giáo lý cốt lõi của tông là pháp giới trùng trùng duyên khởi và sự sự vô ngại: mỗi sự vật đều bao hàm và phản chiếu tất cả những sự vật khác, một và nhiều dung nhiếp lẫn nhau (nhất đa tương tức). Tông cũng lập học thuyết tứ pháp giới (sự, lý, lý sự vô ngại, sự sự vô ngại) và ngũ giáo để phân định các tầng giáo pháp. Đây là một đỉnh cao của tư tưởng viên dung trong Phật giáo Đông Á.
Ví dụ: Pháp Tạng từng dùng hình ảnh lưới trời Đế Thích (Nhân-đà-la võng) với vô số hạt châu, mỗi hạt phản chiếu tất cả các hạt còn lại, để diễn tả thế giới sự sự vô ngại.
Dễ nhầm: Hoa Nghiêm tông (một tông phái có hệ thống giáo phán riêng) khác với việc chỉ tụng đọc Kinh Hoa Nghiêm; nhiều truyền thống đều trì tụng kinh này, nhưng “tông” hàm ý một hệ thống lý luận và truyền thừa hoàn chỉnh.