Giám viện
Vị tăng phụ trách quản lý chung công việc và tài sản của chùa, làm việc dưới quyền vị trụ trì.
Giám viện là vị tăng giữ vai trò quản lý tổng quát mọi công việc hành chính, sự vụ và tài sản của một tự viện (chùa, thiền viện), hoạt động dưới sự lãnh đạo của vị trụ trì. Có thể hình dung giám viện như “người quản lý điều hành” của ngôi chùa: lo việc tổ chức đời sống thường nhật, sắp xếp công việc cho đại chúng, trông coi kho tàng, vật dụng, tài chính, đối nội đối ngoại, để vị trụ trì rảnh lo việc đạo và hướng dẫn tu học.
Gốc từ: “Giám” (監) nghĩa là trông coi, giám sát; “viện” (院) nghĩa là tự viện, ngôi chùa. “Giám viện” tức người trông coi tự viện.
Trong cơ cấu tổ chức của một tự viện theo truyền thống, có nhiều chức vụ chấp sự phân chia công việc, và giám viện là một trong những chức quan trọng bậc nhất về mặt điều hành. Tùy quy mô và truyền thống mỗi nơi, chức danh và phạm vi trách nhiệm có thể khác nhau (đôi khi gọi là tri sự, đương gia…), nhưng tinh thần chung là bảo đảm cho đời sống cộng đồng Tăng chúng vận hành trật tự, hòa hợp, để việc tu học không bị xao lãng bởi những lo toan vật chất.
Ví dụ: Khi chùa tổ chức một khóa tu lớn, vị trụ trì định hướng nội dung tu học, còn giám viện lo liệu chỗ ăn ở, phân công các ban, quản lý chi tiêu – mỗi người một vai để mọi việc trôi chảy.
Dễ nhầm: Giám viện không phải là người đứng đầu cao nhất của chùa; vị trụ trì mới là người lãnh đạo. Giám viện là người quản lý, trợ giúp điều hành theo sự ủy nhiệm, chứ không thay thế vai trò chủ đạo của trụ trì.