Bát phước điền

Bát phước điền là tám “ruộng phước” — tức tám đối tượng mà khi ta gieo trồng việc thiện (cúng dường, giúp đỡ, phụng dưỡng) thì gặt hái được nhiều công đức, ví như đám ruộng tốt cho mùa màng bội thu.

Gốc từ: “Phước điền” nghĩa là ruộng phước; “bát” là tám. Ví tâm thiện như hạt giống, đối tượng đáng kính như thửa ruộng màu mỡ, nên gieo vào đó thì phước báo sinh sôi.

Theo cách kể quen thuộc, tám ruộng phước gồm: Phật, thánh nhân (bậc đã chứng đạo), chư Tăng, hòa thượng (thầy truyền giới), a-xà-lê (thầy dạy đạo), cha, mẹ, và người bệnh. Tám đối tượng này được chia thành hai nhóm tinh thần: nhóm kính điền — gieo phước qua lòng cung kính với các bậc đáng tôn quý (Phật, Tăng, thầy tổ); và nhóm ân điền cùng bi điền — gieo phước qua lòng biết ơn cha mẹ và lòng thương xót người bệnh khổ. Giáo lý này cho thấy đạo Phật đặt hiếu hạnh và lòng bi mẫn ngang hàng với việc cúng dường Tam bảo.

Ví dụ: Chăm sóc một người bệnh không nơi nương tựa được xem là gieo vào “ruộng phước” lớn; kinh điển còn nhấn mạnh rằng săn sóc người bệnh là một trong những việc phước cao quý nhất.

Dễ nhầm: Nhiều người tưởng “ruộng phước” chỉ là cúng tiền cho chùa. Thực ra người bệnh và cha mẹ cũng nằm trong tám ruộng phước, cho thấy phụng dưỡng song thân và giúp người hoạn nạn cũng là tu phước, không kém việc cúng dường nơi tự viện.