Tứ thọ ký

Tứ thọ ký là bốn cách thức thọ ký — tức Đức Phật (hoặc một vị Phật) báo trước, ấn chứng về việc một chúng sinh sẽ thành Phật trong tương lai. Đây là khái niệm thường gặp trong kinh điển Đại thừa, đặc biệt liên hệ với Bồ-tát đạo.

Gốc từ: “Thọ” (授) là trao cho, “ký” (記) là sự ghi nhận, lời tiên báo; “thọ ký” nghĩa là trao lời ấn chứng về quả vị tương lai.

Theo cách phân loại quen thuộc, bốn loại thọ ký gồm: vị phát tâm thọ ký (thọ ký cho người chưa phát tâm Bồ-đề), thích phát tâm thọ ký (thọ ký ngay khi vừa phát tâm), mật thọ ký (thọ ký kín đáo, người được thọ ký chưa hay biết) và hiện tiền thọ ký (thọ ký công khai trước đại chúng). Cách phân chia này cho thấy lời ấn chứng của Phật được trao tùy theo căn cơ và nhân duyên của mỗi người.

Liên hệ: Thọ ký gắn liền với việc phát Bồ-đề tâm, vì chỉ khi đã hoặc sẽ hướng tâm về quả vị Phật, hành giả mới nằm trong tiến trình được thọ ký.

Dễ nhầm: Thọ ký không phải sự ban phát quả vị hay đặc ân tùy tiện; nó là sự xác nhận dựa trên tiến trình tu tập và nguyện lực của người được thọ ký, chứ không thay thế cho nỗ lực tu hành của chính họ.