Tổ đường

Tổ đường là gian (hoặc tòa nhà) trong một ngôi chùa được dành để thờ chư vị Tổ sư và lịch đại trụ trì đã viên tịch của chùa ấy. Nếu chánh điện là nơi tôn thờ Phật, Bồ tát, thì Tổ đường là nơi tưởng niệm các bậc thầy tổ – những người khai sơn, truyền thừa và gìn giữ mạng mạch Phật pháp tại bản tự. Bài vị (long vị) của các vị tổ và trụ trì quá cố thường được an trí tại đây.

Gốc từ: Tổ chỉ tổ sư, bậc thầy khai sáng hoặc truyền thừa dòng phái; đường (堂) là gian nhà, sảnh thờ. Gộp lại: “nhà thờ Tổ”.

Về ý nghĩa, Tổ đường thể hiện tinh thần uống nước nhớ nguồn và đặc biệt là quan niệm truyền thừa rất được coi trọng trong Phật giáo, nhất là Thiền tông – nơi mạch pháp được trao từ thầy sang trò qua nhiều đời. Việc lễ bái Tổ đường nhắc nhở người sau ghi nhớ công ơn khai mở, hộ trì đạo pháp của tiền nhân và ý thức trách nhiệm nối tiếp.

Trong thực hành: Vào các dịp giỗ tổ, lễ húy kỵ chư vị trụ trì, tăng ni và Phật tử thường vân tập tại Tổ đường để tụng kinh, dâng hương tưởng niệm.

Dễ nhầm: Tổ đường khác với chánh điện (Phật điện): Tổ đường thờ thầy tổ, người đã khuất; chánh điện thờ Phật và Bồ tát. Cũng nên phân biệt với nhà thờ vong / linh đường là nơi gửi bài vị của Phật tử và thí chủ nói chung.