Giới thể

Giới thể là một khái niệm trong giới luật học, chỉ cái thể tánh vô hình, vô biểu được phát sinh nơi tâm người khi họ chính thức lãnh thọ giới pháp qua nghi thức thọ giới đúng pháp. Giới thể được xem là nền tảng nội tại nâng đỡ và duy trì khả năng giữ giới của một người.

Gốc từ: “Giới” là điều răn, phép tắc đạo đức; “thể” là thể tánh, bản chất. Ghép lại chỉ cái thể của giới phát khởi trong tâm người thọ giới.

Trong giáo lý, người ta thường phân biệt giới thể với giới tướng và giới hành: giới thể là cái thể được tiếp nhận khi thọ giới; giới tướng là các điều khoản, hình thức cụ thể của từng giới; giới hành là việc thực sự giữ gìn, hành trì các giới ấy trong đời sống. Một số bộ phái Phật giáo giải thích giới thể như một loại vô biểu sắc hay năng lực phòng phi chỉ ác phát sinh từ tâm nguyện và nghi thức thọ giới.

Liên hệ: Vì có giới thể làm gốc, người thọ giới được xem là đã thiết lập một nền tảng để liên tục ngăn ác, làm lành dù không phải lúc nào cũng đang khởi tâm nghĩ tới giới.

Dễ nhầm: Cách giải thích về giới thể có khác nhau giữa các bộ phái và luận sư; không nên hiểu giới thể như một “vật” hữu hình. Đây là khái niệm mang tính lý thuyết trong giới học, cần đặt vào hệ thống tư tưởng cụ thể để hiểu cho đúng.