Vua A Xà Thế
Pāli: Ajātasattu · Sanskrit: Ajātaśatru
Một vị vua hùng mạnh thời Đức Phật, từng phạm trọng tội với cha nhưng sau biết ăn năn, quay về nương tựa Phật pháp và hết lòng hộ trì.
Vua A Xà Thế là quốc vương nước Ma Kiệt Đà (Magadha), một trong những vương quốc lớn mạnh nhất Ấn Độ thời Đức Phật. Ngài là con của vua Tần Bà Sa La (Bimbisāra) — một đại thí chủ của Phật. Bị Đề Bà Đạt Đa xúi giục, A Xà Thế đã soán ngôi và hại chết vua cha, gây nên trọng tội ngũ nghịch.
Gốc từ: Pāli Ajātasattu thường được giải là “kẻ thù khi chưa sinh”, gắn với điềm báo trước khi ngài chào đời.
Về sau, mang nỗi day dứt vì tội giết cha, nhà vua tìm đến Đức Phật và được nghe bài pháp về quả báo của hạnh sa-môn; ngài sám hối và quy y, trở thành người hộ trì Tam bảo. Vai trò lịch sử nổi bật của ngài là bảo trợ lần kết tập kinh điển thứ nhất tại thành Vương Xá sau khi Phật nhập Niết bàn, cung cấp nơi chốn và phương tiện cho năm trăm vị A-la-hán trùng tuyên giáo pháp.
Ví dụ: Trường hợp của ngài thường được nêu để minh hoạ sức mạnh của sám hối: dù đã tạo trọng nghiệp, một người chân thành ăn năn và hướng thiện vẫn có thể chuyển hoá tâm và tạo nhiều thiện nghiệp về sau. Tuy vậy, kinh dạy nghiệp giết cha vẫn để lại quả nặng, cho thấy nhân quả không hề mất.
Dễ nhầm: Đừng nhầm A Xà Thế (con) với Tần Bà Sa La (cha); cũng đừng hiểu rằng sám hối “xoá sạch” nghiệp đã tạo — sám hối làm chuyển nhẹ và ngăn tái phạm, chứ không phủ nhận luật nhân quả.