Vĩnh Minh Diên Thọ
Một thiền sư Trung Hoa thời Tống chủ trương tu song song cả thiền và niệm Phật.
Vĩnh Minh Diên Thọ (904–975) là một thiền sư Trung Hoa sống vào cuối thời Đường, đầu thời Tống. Ngài thuộc dòng thiền Pháp Nhãn, trú tại chùa Vĩnh Minh ở Hàng Châu nên thường được gọi theo tên chùa. Ngài nổi tiếng vừa là một thiền sư chứng ngộ, vừa là một học giả uyên bác và là người hộ trì pháp môn niệm Phật.
Chủ trương cốt lõi: Ngài đề xướng Thiền–Tịnh song tu, tức tu tập đồng thời cả công phu thiền quán lẫn pháp môn niệm Phật cầu vãng sinh. Theo ngài, hai pháp môn không mâu thuẫn mà bổ túc cho nhau: thiền giúp sáng tỏ tự tâm, niệm Phật bảo đảm chỗ nương về vững chắc. Quan điểm này có ảnh hưởng sâu rộng, định hình khuynh hướng dung hợp của Phật giáo Đông Á về sau.
Trước tác: Ngài là tác giả bộ Tông Cảnh Lục (100 quyển), một tác phẩm đồ sộ tổng hợp và đối chiếu giáo nghĩa các tông phái nhằm chỉ ra chỗ quy nhất nơi tự tâm. Ngài cũng được cho là tác giả của Vạn Thiện Đồng Quy Tập.
Liên hệ: Truyền thống Tịnh độ về sau tôn ngài vào hàng các tổ sư, do công khẳng định giá trị của pháp môn niệm Phật trong giới thiền.
Dễ nhầm: “Vĩnh Minh” là tên ngôi chùa nơi ngài trú trì, không phải tên húy; “Diên Thọ” mới là pháp danh. Đừng nhầm chủ trương song tu của ngài thành việc pha trộn tùy tiện không thứ lớp.