Toàn Nhật
Thiền sư kiêm thi sĩ sống vào thời Tây Sơn, để lại nhiều tác phẩm thơ văn chữ Nôm dùng để hoằng dương Phật pháp.
Toàn Nhật (thường gọi đầy đủ Toàn Nhật Quang Đài) là một thiền sư kiêm thi sĩ Phật giáo Việt Nam sống vào khoảng cuối thế kỷ 18, thời Tây Sơn. Ngài nổi bật trong lịch sử văn học Phật giáo dân tộc bởi đã dùng chữ Nôm — chữ viết của tiếng Việt — để sáng tác nhiều tác phẩm thơ, phú, truyện thơ nhằm truyền bá giáo lý đến đông đảo quần chúng, thay vì chỉ dùng chữ Hán bác học.
Gốc từ: Toàn Nhật (全日) là pháp danh; theo lối đặt tên trong Thiền tông Việt Nam, các chữ trong pháp danh thường nằm trong bài kệ truyền thừa của dòng phái.
Toàn Nhật thuộc dòng Thiền Lâm Tế truyền tại Đàng Trong. Đóng góp của ngài nằm ở chỗ kết hợp hoạt động tu hành với sáng tác văn chương quốc âm: dùng hình thức thơ Nôm gần gũi để diễn giải đạo lý, đưa tư tưởng Phật giáo đến với người bình dân. Đây là một biểu hiện của truyền thống “cư trần lạc đạo” và tinh thần nhập thế, dân tộc hóa Phật giáo vốn có từ thời Trần.
Ví dụ: Các tác phẩm thơ Nôm hoằng pháp của ngài được xem là tư liệu quý cho việc nghiên cứu cả Phật học lẫn tiếng Việt cổ và văn học Nôm thế kỷ 18.
Dễ nhầm: Vì tư liệu về thân thế các thiền sư thời này không phải lúc nào cũng đầy đủ và thống nhất, nên các chi tiết về năm sinh, năm mất hay danh mục tác phẩm có thể khác nhau giữa các nguồn. Nên xem ngài chủ yếu như một gương mặt tiêu biểu của dòng thơ thiền Nôm, hơn là cố định mọi chi tiết tiểu sử.