Thành đạo

Thành đạo là ngày Đức Phật giác ngộ viên mãn dưới cội cây bồ đề, sau một thời gian dài thiền định và quán chiếu sâu xa về bản chất của khổ đau cùng con đường thoát khổ. Từ đêm ấy, Ngài từ một người tầm đạo trở thành bậc Giác ngộ, thấy rõ sự thật về cuộc đời.

Gốc từ: “thành” (成) là hoàn thành, đạt được; “đạo” (道) là con đường, đạo lý, sự giác ngộ. “Thành đạo” tức thành tựu trọn vẹn đạo quả giác ngộ — chứng ngộ chân lý mà bấy lâu Ngài tầm cầu.

Nội dung của sự giác ngộ ấy chính là Tứ Diệu Đế và lẽ duyên khởi: thấy rõ khổ, nguyên nhân của khổ, sự chấm dứt khổ và con đường dẫn tới chấm dứt khổ. Với người học Phật, Thành đạo không chỉ là một mốc lịch sử mà còn là lời nhắc đầy hy vọng: khả năng tỉnh thức vốn có sẵn trong mỗi người. Đây cũng là một trong những ngày lễ trọng được nhiều chùa tổ chức để tưởng nhớ và noi theo hạnh nguyện của Đức Phật.

Ý nghĩa sâu xa của Thành đạo là khẳng định giác ngộ đến từ nỗ lực tu tập và trí tuệ tự thân, chứ không do thần linh ban tặng.

Dễ nhầm: sự “giác ngộ” này không phải bỗng chốc có được phép màu hay quyền năng siêu nhiên, mà là thấy rõ và sống trọn vẹn với sự thật về khổ, nguyên nhân của khổ và con đường chấm dứt khổ. Chính vì thế, kỷ niệm Thành đạo cũng là dịp nhắc mỗi người tin vào khả năng chuyển hóa của chính mình.